Griekse ontmoetingen

Griekse ontmoetingen

Geplaatst in: Blog | 0

Caro Lemeire ging op gesprek bij het Europees Instituut voor Levenslang Leren en de Aristoteles Universiteit in Thessaloniki.
Lees verder en ontdek onder andere de effecten van de Griekse crisis op volwassen cursisten.

De zon, de zee en héél veel kazen. Na een korte ontdekkingstocht in Thessaloniki ben ik te gast bij het Hoofd van de faculteit Educatie aan de Aristoteles Universiteit, Susana Padeliadu. Midden tussen de archeologische opgravingen en de orthodoxe kerken vertelt ze over de Griekse onderwijstraditie waar diploma’s hoger staan aangeschreven dan inkomen of gezondheid. Een examen van een familielid is een gebéúrtenis. Iedereen leeft mee en legt zo ook een onwaarschijnlijke druk op de betrokkene. Maar niet zonder resultaat:

Wijsheid – onder de vorm van bijvoorbeeld een doctoraat – is er de grootste eer.

Al betekent dat niet automatisch dat ook volwassenen veel studeren. Sinds de crisis schieten de opleidingsinstituten als paddenstoelen uit de grond maar allemaal focussen ze op korte termijn vaardigheden. Want iedereen wil zo snel mogelijk een job, of toch minstens een extra diploma. Weekends worden opgeofferd zolang de verwachting bestaat dat het snel zal renderen in werk. Aan de Aristoteles Universiteit is filosofie een belangrijke faculteit maar ook daar rijst de vraag hoe dat past in een tijd van crisis.

Susana legt uit dat publiceren in het Engels niet courant is, waardoor ook internationale samenwerkingen bemoeilijkt worden. Ook dat verandert door de crisis. Wie kan, probeert een job in het buitenland te bemachtigen. Zelf probeert ze haar onderzoek over leerstoornissen aan zoveel mogelijk leerkrachten bekend te maken door vakantiecursussen op Cyprus.

Iets verder uit de stad ligt het Europees Instituut voor Levenslang Leren (Cedefop). Ook hier is ‘employability’ al een hele tijd het toverwoord. Ik spreek met Directeur James Calleja die naar Europees Commissaris Marianne Thyssen verwijst, want

‘Skills For Life Are Skills For Jobs’.

Hoe kunnen we zo veel mogelijke laaggeschoolde volwassenen, vluchtelingen, langdurig werklozen en schoolverlaters weer aan het leren krijgen en hen klaarstomen voor de arbeidsmarkt? Als Maltees in Griekenland is Calleja zich heel bewust van de snel veranderende wereld en de toegenomen mobiliteit van werknemers. Ook de digitalisering en de diversificatie zorgen ervoor dat werknemers steeds nieuwe vaardigheden nodig hebben om mee te kunnen op de arbeidsmarkt. Want wie nog gelooft dat mensen meer dan 10 jaar in dezelfde job zullen blijven, is blind. En zelfs binnen dezelfde job veranderen de noden voortdurend. Daarom wint levenslang leren aan belang. Het is niet alleen een permanente nood, het verbetert ook de levenskwaliteit.

Fijntjes voegt hij eraan toe dat de meeste mensen ook veel vaardigheden hebben die niet worden ingezet op de werkvloer zoals talenkennis, ondernemerschap of IT-kennis. De uitdaging ligt dus niet alleen bij werknemers maar ook bij de werkgever om te zorgen voor kwaliteitsvolle jobs.

Het zet me aan het denken. Is werk altijd het uitgangspunt? Of geldt dat enkel in tijden van crisis? Wat doe je als je naast je job nog andere interesses hebt? Moet je die dan allemaal benutten op de werkvloer? Kan je een mens reduceren tot zijn werk?

Ik ben ervan overtuigd dat Cedefop nuttig werk verricht om de Europese regeringen te helpen in hun beleid naar meer werkgelegenheid maar blijf me afvragen of we levenslang leren niet breder moeten opvatten. Letterlijk heet Cedefop nu het Europees Centrum voor de Ontwikkeling van de Beroepsopleiding – wat die keuze duidelijk onderlijnt – maar op weg naar huis lees ik in hun magazine Skillset & Match iets wat me “triggert”.

Andreas Kazamias, een Cypriotische professor emeritus aan de Amerikaanse universiteit van Wisconsin-Madison, stelt dat

scholen en universiteiten mensen niet alleen moeten opleiden door hen vaardigheden aan te leren voor werk. Ze moeten hen ook opleiden tot democratische burgers en tot het leven van bloeiend leven, een goed leven.

Hij citeert daarbij niemand minder dan Aristoteles die zei dat het opleiden van de geest zonder het opleiden van de ziel, helemaal geen opleiding is. Er is leven (zein), maar ook goed leven (eu zein) en daarvoor zijn ook opleidingen als literatuur, kunsten, geschiedenis, muziek en filosofie van belang. Niet alleen op universiteiten maar ook voor volwassenen. Het is niet aan de werkgevers alleen om te bepalen wat volwassenen zouden moeten bijleren. Hé, wat brengt die man mijn flarden van gedachten mooi onder woorden!

 

Heb je na het lezen van deze Griekse ontmoetingen ook zin gekregen in een cursus filosofie? Klik dan hier.

Volgen Kathy Van Crombruggen:

Laatste berichten van